Kazimierz „Kachu” Ostrowski (1917, Berlin – 1999, Gdynia), malarz i pedagog. Przed II wojną światową rozpoczął naukę zawodu jako malarz pokojowy. W czasie okupacji niemieckiej został osadzony w obozie koncentracyjnym Stutthof. Podczas odbywania przymusowej pracy w Gdyni, razem z francuskimi jeńcami – studentami paryskiej ASP – stworzył nieformalną grupę, która spotykała się w dni wolne od pracy, by malować i dyskutować o sztuce.

W 1945 roku rozpoczął studia w PWSSP w Sopocie w Pracowni Malarstwa prof. Janusza Strzałeckiego i prof. Artura Nacht-Samborskiego oraz w Pracowni Malarstwa Architektonicznego u prof. Jacka Żuławskiego. W latach 1949–1950, dzięki stypendium rządu francuskiego, przebywał w Paryżu, gdzie uczył się w Académie Moderne – prywatnej szkole malarstwa Ferdynanda Légera. W latach 1965–1987 wykładał w PWSSP w Gdańsku (obecnie ASP) w Pracowni Malarstwa Sztalugowego. Pełnił funkcję prodziekana Wydziału Malarstwa i Grafiki (1981–1984).

Skromny i pracowity, cenił tradycyjny warsztat. Uprawiał malarstwo ścienne i sztalugowe. Był autorem projektów elewacji kamienic na gdańskiej Starówce (1954–1955), polichromii w kościele pw. św. Wawrzyńca w Gdyni (lata 50. XX wieku) oraz plafonu (1975) i ceramicznej ściany (1977) w Teatrze Muzycznym w Gdyni. Malował pejzaże ukazujące industrialne widoki portowe, w których manifestował nowe podejście do przestrzeni i przedmiotu. W kompozycjach K. Ostrowskiego, podobnie jak w sztuce Paula Klee, widoczna jest fascynacja wewnętrzną strukturą obiektów, w której dominantę stanowią linia, kolor i rytm.

W okresie paryskim tworzył m.in. realistyczne studia pejzaży nadmorskich (Popołudnie nad morzem, 1945) oraz widoki architektury inspirowane sztuką kubistów (Elektrownia na Sekwanie, 1945–1950). W latach 50. wykonał cykle ukazujące robotników przy pracy, m.in. stoczniowców, hutników i spawaczy (Spawacz II, 1955). Artysta rozwijał indywidualny styl, tworząc kompozycje zbudowane z form geometrycznych obwiedzionych konturem. Mając niezwykłe wyczucie koloru, stosował intensywne zestawienia barw, potęgujące ich wzajemne oddziaływanie.

K. Ostrowski brał udział w licznych wystawach, m.in. w III Wystawie Sztuki Nowoczesnej w Warszawie (1959), Polnischer Künstlerverband Gdańsk. Gemälde, Druckgraphik, Skulpturen w Bremie (1980) oraz Les Artistes de Gdańsk w Avallon (1984). W 1970 roku otrzymał Złoty Krzyż Zasługi, w 1982 Nagrodę I stopnia Ministra Kultury i Sztuki, a w 1989 Nagrodę im. Jana Cybisa. Prace artysty znajdują się m.in. w Muzeach Narodowych w Gdańsku, Szczecinie, Warszawie i Krakowie, Muzeum Miasta Gdyni, Muzeum Sztuki w Łodzi, Zachęcie – Narodowej Galerii Sztuki w Warszawie oraz Muzeum Okręgowym im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy. Od 2002 roku Zarząd Okręgu Gdańskiego Związku Polskich Artystów Plastyków przyznaje Nagrodę im. Kazimierza Ostrowskiego za wybitne osiągnięcia w dziedzinie malarstwa.

Niezwykle dekoracyjny język artysty szczególnie ujawnia się w surrealistycznych pejzażach, które pobudzają wyobraźnię i wprowadzają odbiorcę w bajkowy świat barw i kształtów, jak w obrazie Niebieski pejzaż. Dzieło emanuje radością i beztroską. O twórczości artysty pisała Marta Piszczatowska, podkreślając afirmację życia, radość malowania, impulsywność i skłonność do improwizacji, które nadają jego wizjom lotność i świeżość oraz sprawiają, że malarstwo Ostrowskiego wymyka się próbom analizy, pozostawiając odbiorcy przede wszystkim intensywne poczucie szczęścia.

Kazimierz Ostrowski jest autorem projektów gobelinów z kolekcji Filharmonii Pomorskiej.

Opracowanie: Monika Leśniak-Skocka

Bibliografia:
Giełdon Lilianna, Jankiewicz-Brzostowska Monika, Kazimierz „Kachu” Ostrowski – marynistyka, XVI wystawa z cyklu „Polscy artyści o morzu”, katalog wystawy, Narodowe Muzeum Morskie w Gdańsku, Gdańsk 2018.
Kachu Profesor zwyczajny, „Zeszyt wydawniczy ASP w Gdańsku”, nr 2, Gdańsk 2011.
Piszczatowska Marta, Kazimierz Ostrowski, „Litery. Magazyn społeczno-kulturalny Wybrzeża”, nr 2, 1969.